ماء الشعيرى كه خوب تهيه شده باشد كه يك‌چهارم به آن آب انار « 1 » ترش اضافه نموده باشند ، به آنها بخورانند و بآنهائى كه التهابشان كم است ، مخلوطى از سويق « 2 » و شكر داده شود . همچنين سركه و عدس و انار و غوره مخصوصا در غذاى اين بيماران ريخته شود ، زيرا با اين عمل خون مريض را غليظ و خنك خواهى كرد و مانع از بيرون زدن دانه « 3 » و جوش‌ها مىشوى و اين تدبير در ايام وبائى « 4 » بسيار

--> ( 1 ) - ماء الرمان الحامض - Jus de grenade aigre ( 2 ) - ترجمه - « شربت سويق الشعير » است كه فارسى آن جو بو داده پخته يا بلغور جو است يا بقول صاحب مخزن الادويه : « سويق اسم عربى پست و قلخان فارسى و بهندى ساتو است و آن اقسام است از آرد تفاح و حنطه و سلت و شعير و حمص و رمان و نبق و قرع و غيرها مىسازند ( مخزن الادويه چاپ هند 1260 هجرى قمرى صفحه 940 ) . ( 3 ) - تثور - Eruptions cutane ? es . ( 4 ) - ايام وبائى ترجمه « ازمنه الوبئيه » است و مقصود از آن در طب قديم روزها و هفته‌هائى از فصول سال است كه در آن اوقات بيماريها شيوع دارند و از كلمه وبائى مقصود و با به معناى بيمارى معروف ( Chole ? ra ) نيست بلكه بيماريهاى همه‌گيرى مىباشد . بنابراين به جميع بيماريهاى مسريه مستوليه و عمومى اطلاق مىگرديده است . درباره هوا و زمان وبائى فصولى در مولفات اطباء قديم مىبينيم . بعضيها اصولا رساله يا تاليفى در اين باب دارند . قديم‌ترين طبيبى كه در اين باب اثرى از خود گذارده ، يعنى از هواى وبائى ( Air chole ? rique ) سخنى گفته است بقراط بوده است . ويرا رساله‌ايست بنام « كتاب الاهويه و المياه و البلدان » كتاب هواها و آبها و مكانها ( Le livre des airs , des eaux et des lieux ) بعلاوه در آثار بقراط رساله‌اى بنام اپيدمى ( عربى آن ابيذيميا و فرانسه آن ( Epide ? mies ديده مىشود . پس از بقراط ديگر اطباء نيز به همين نحو در آثار و مولفاتشان از موضوعات بالا ديده مىشود . من جمله رازى نيز مولفاتى چند درباره آنها دارد ( براى اطلاعات بيشتر رجوع شود « بقيه حاشيه در صفحه بعد »